DASK nedir?
DASK, Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun kısaltmasıdır ve halk arasında zorunlu deprem sigortasının adı olarak kullanılır. Türkiye gibi deprem riski yüksek bir ülkede, konut sahiplerinin depreme karşı temel bir güvenceye sahip olmasını sağlamak amacıyla kurulmuş bir sistemdir.
DASK poliçesini sigorta şirketleri ve acenteler aracılığıyla yaptırabilirsiniz; teminat ve tarife tüm şirketlerde aynıdır. Yani DASK'ta şirketler arasında fiyat rekabeti yoktur, fark hizmet ve danışmanlıktadır.
Kurum, 1999 Marmara depreminin ardından kurulmuştur. Amacı, deprem sonrasında konutların yeniden yapımı için kamu bütçesine düşen yükü azaltmak ve konut sahiplerine hızlı, sigortaya dayalı bir güvence sağlamaktır.
Kısacası DASK, depreme karşı alınabilecek ilk ve en temel önlemdir; ama tek başına her ihtiyacı karşılamaz. Aşağıda neyi kapsayıp neyi kapsamadığını ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.
DASK zorunlu mu?
Evet. Tapuya kayıtlı ve mesken olarak kullanılan binalar için zorunlu deprem sigortası yasal bir yükümlülüktür. Bu zorunluluğu somut hale getiren birkaç uygulama vardır: Tapuda alım satım gibi işlemlerde ve su, elektrik, doğal gaz aboneliklerinde geçerli bir DASK poliçesi aranır.
Mesken içindeki bürolar ve ticarethaneler de belirli koşullarda kapsama alınabilir. Kamuya ait binalar ve yalnızca ticari amaçla kullanılan yapılar ise genellikle sistemin dışında kalır. Evinizin durumundan emin değilseniz poliçe öncesinde bize danışabilirsiniz.
DASK neyi karşılar, neyi karşılamaz?
DASK, deprem ve depremin doğrudan neden olduğu yangın, infilak, tsunami ve yer kaymasının binada yol açtığı maddi zararları, poliçedeki teminat tutarına kadar karşılar. Temeller, ana duvarlar, tavan ve tabanlar, merdivenler gibi binanın taşıyıcı ve ortak unsurları bu kapsamdadır.
Buna karşılık şunlar DASK kapsamında değildir:
- Ev eşyaları, beyaz eşya, mobilya ve kişisel eşyalar
- Kira kaybı ve geçici konaklama giderleri
- Yaralanma ve can kayıpları
- Teminat tutarını aşan bina hasarı
Teminat tutarı, konutun brüt yüzölçümü ve yapı tarzı esas alınarak hesaplanır. Azami teminat tutarı her yıl düzenlemeyle güncellenir; değeri yüksek evlerde bu tutar binanın gerçek yeniden yapım maliyetinin altında kalabilir.
Hasar halinde başvuru DASK'a ya da poliçeyi düzenleyen sigorta şirketi veya acente aracılığıyla yapılır. Hasar eksper incelemesiyle belirlenir; ödeme, poliçe teminat tutarı ve muafiyet esas alınarak yapılır. DASK poliçelerinde de muafiyet uygulandığını unutmayın.
Konut sigortasından farkı
Konut sigortası isteğe bağlıdır ve çok daha geniş bir yelpazeyi kapsar: yangın, su baskını, hırsızlık, cam kırılması, fırtına gibi riskler hem bina hem de eşyalar için güvence altına alınabilir. Deprem ise konut sigortasına ek teminat olarak eklenebilir.
İki poliçe birbirinin rakibi değil, tamamlayıcısıdır. Konut sigortasına eklenen deprem teminatı, DASK'ın karşılamadığı eşyaları ve DASK teminatını aşan bina hasarını kapsayacak şekilde düzenlenebilir. Birçok sigorta şirketi konut sigortası yaparken geçerli bir DASK poliçesi arar.
Pratik öneriler
- DASK poliçenizin bitiş tarihini takip edin; süresi dolan poliçe hasar anında sizi korumaz.
- Poliçedeki adres, yüzölçümü ve yapı tarzı bilgilerinin doğru olduğundan emin olun.
- Eşyalarınız ve DASK limitini aşan bina değeri için konut sigortasına deprem teminatı eklemeyi değerlendirin.
DASK ve konut sigortasını birlikte planlamak, olası bir depremde maddi kaybınızı en aza indirmenin en güvenli yoludur.
Deprem, ne zaman olacağı bilinmeyen ama etkisi çok büyük olabilen bir risktir. Bu yüzden DASK'ı yalnızca tapu ya da abonelik işlemleri için gereken bir belge olarak değil, evinizin temel güvencesi olarak görmek gerekir. Poliçenin yenileme tarihini takviminize eklemek, güvencesiz kalma riskini ortadan kaldırmanın en kolay yoludur. Birden fazla konutunuz varsa her biri için ayrı poliçe düzenlendiğini unutmayın.